Gheychak Nedir? Yapısı, Özellikleri ve Çalınışı

Teknoloji her geçen gün gelişiyor, imkânlarımız da artıyor. Bugün, doğru dürüst bir çalgı satın alabilmek için bilmemiz gereken pek çok ölçüt var. Peki iyi bir gheychak almak için neleri bilmeniz gerekir? Nasıl ayırt edilir kaliteli bir gheychak?

Ghaychak ya da gheychak adıyla bilinen bu çalgı; İran, Afganistan, Pakistan ve Tacikistan'da çalınan telli bir lavta türüdür. Adı Orta Asya'daki gijak ile benzeşir, ancak gijak daha çok kemençe ailesine yakındır.

Zaman içinde pek çok çalgı ortaya çıktı. Gheychak ise çalması gerçekten keyifli bir enstrümandır. İyi bir gheychak almak için bilmeniz gereken ölçütleri öğrenmek üzere yazımızı okumaya devam edebilirsiniz.

Gheychak Nedir?

Gheychak, dört ya da daha fazla metal teli, perdesiz kısa bir sapı ve çift hazneli tekne yapısıyla bilinen bir ud türü olarak tanımlanır. İranlılar ve Beluçlar arasında yaygındır. Ses kutusu tek parça ağaçtan oyularak yapılır.

Hangi Özelliklere Sahiptir?

Gheychak, Pamir bölgesinde rastlanan tek telli çalgıydı. Gövdesi kayısı ağacından yapılır. Deri, sağlam bir kapak görevi görmesi için haznenin içine gerilir; teknenin üzerini örten ince bir tabla da bulunur. Ses kutusu metal ya da ahşap olabilir; üzerinde üç ya da dört metal tel, sapı ise söğüt, kayısı ve dut ağacından yapılır. Dörtlü aralıklarla akort edilen bu çalgının ses kutusu tek parça ağaçtan oyulur. Kavisli bir çubuğa bağlanan yay ise at kılındandır.

Gheychak yatay değil dikey konumda çalınmak üzere yapılmıştır; bu yönüyle ayaklı bir keman sayılabilir. Baş kısmını bacağınıza dayayıp sapı sol elinizle tutar, yayı sağ elinizle çekerek çalarsınız. Tatlı bir tını veren bu çalgının sesi başlı başına bir süstür.

Gheychak'ın Tarihi Nedir?

Erken dönem Uygur sözlü anlatılarında gheychak, ok ve yay biçiminde tasarlanmıştı. İlk kez Song Hanedanı döneminde (960-1279) Çin'de görüldü. Çalgının, bilinen Fars gijakı ile birlikte geliştiği düşünülür; yine de kendine özgü bir kimliği vardı. Zamanla gheychak kısa saplı bir biçimde standartlaştı; Qing Hanedanı dönemi bilginlerinin aktardığına göre genellikle iki ana tel ve on rezonans teli taşıyordu. Daha sonra Uygur ustaları çalgıyı dört telli olarak standartlaştırdı ve tınısını Batı ses sistemine uyarladı.

Gheychak Nasıl Çalınır?

Gheychak, kadim bir geleneksel çalgıdır. Nuristan köylerinden gelir ve kendine has bir sesi vardır. Çoğu zaman herhangi bir davul ya da tabla eşliği olmadan çalınır. Çalgının ön yüzü farklı biçimlerde bezenebilir. Çalan kişi, gövdesine vuran güneş ışığını izleyenlerin ya da oynayanların üzerine yansıtarak onlarla bir tür bağ kurardı.

Sala Muzik olarak size en iyi hizmeti sunmayı amaçlıyoruz. Orta Doğu çalgıları hakkında daha fazlasını öğrenmek, ürünlerimizi incelemek ve satın almak için bizi takip edebilirsiniz. Ney çeşitlerimizde sunduğumuz avantajları görmek için web sitemizi ziyaret edebilirsiniz.

İlginizi çekebilir: İyi Bir Ney Almak İçin İpuçları